هدف: با آن که بیش از یک دهه از ادغام بهداشت روان در نظام مراقبت های بهداشتی اولیه و نظام بهداشت و درمان کشور می گذرد، چگونگی مدیریت آن تاکنون مورد ارزیابی قرار نگرفته است. هدف پژوهش حاضر، بررسی عملکرد مدیریت برنامه بهداشت روان در شبکه های بهداشت و درمان استان خوزستان است که از چهار بعد 1- برنامه ریزی 2- سازماندهی 3- عملکرد اجرایی و 4- نظارت و کنترل سنجیده میشود. روش: پژوهش حاضر یک بررسی توصیفی - تطبیقی و از نوع کاربردی است. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه ای است که براساس مقیاس پنج درجه ای لبکرت از خیلی زیاد تا خیلی کم درجه بندی شده است. جامعه پژوهش را 108 نفر مدیران سطوح مختلف برنامه بهداشت روان در شبکه های بهداشتی - درمانی استان خوزستان تشکیل دادند. از این تعداد 77 نفر حاضر به شرکت در پژوهش شدند (8 نفر رئیس مرکز بهداشت شهرستان، 13 نفر کارشناس مسوول بهداشت روان و 56 نفر پزشک مسئول مرکز بهداشتی درمانی روستایی زیر پوشش برنامه بهداشت روان). داده های پژوهش به کمک شاخص های آمار توصیفی و آزمون دقیق فیشر تحلیل گردید. یافته ها: نتایج این پژوهش نشان داد که مدیران در تمامی ابعاد برنامه بهداشت روان (چهار بعد یاد شده) دارای عملکرد متوسط بودند. در مقایسه میانگین نمرات این ابعاد، بعد نظارت و کنترل، بهترین و بعد عملکرد اجرایی، ضعیف ترین بود. رتبه های دوم و سوم به ترتیب به بعدهای برنامه ریزی و سازماندهی اختصاص داشت. تفاوت معنی داری در "عملکرد اجرایی" مدیران سطوح مختلف دیده شد، اما در سایر ابعاد مورد بررسی چنین تفاوتی وجود نداشت.نتیجه: مدیریت برنامه بهداشت روان در نظام شبکه ای مراقبت های بهداشتی اولیه استان خوزستان از وضعیت ایده آل آن فاصله دارد.

مقدمه: شبکه های اجتماعی نقش مهمی در بهبود بیماران، انتقال فوری اطلاعات و بازخوردها و بهبود ارتباط پزشک و بیمار دارند. پژوهش حاضر با هدف تعیین و دسته بندی کاربردهای مرسوم شبکه های اجتماعی در حوزه بهداشت و درمان انجام شد. این پژوهش از نوع مروری روایتی بود که در سال 1394 با جستجوی مقالات فارسی و انگلیسی منتشر شده طی 11 سال گذشته در پایگاه های اطلاعاتی PubMed، ScienceDirect، Google Scholar، SID، Medlib و Magiran با کلیدواژه های «شبکه های اجتماعی، مراقبت سلامت، رسانه های اجتماعی و غیره» صورت گرفت. یافته ها نشان داد که شبکه های اجتماعی کاربردهای مهمی در مراقبت سلامت دارند که از آن جمله می توان به «افزایش اثر درمانی ضد افسردگی، شناسایی کاربران بانفوذ و اندازه گیری معیارهای کیفیت» اشاره نمود و همچنین، دارای عوارضی مانند رفتارهای غیر حرفه ای کاربران و نگرانی های حریم خصوصی می باشند. شناخت کاربردها و محدودیت های شبکه های اجتماعی، می تواند الزامات به کارگیری این شبکه ها را در حوزه بهداشت و درمان تا حدود زیادی مشخص نماید.

مقدمه: بررسی و شناخت نیاز های آموزشی پیش نیاز یک سیستم آموزشی موفق است معمولا این اقدام اولین گام در برنامه ریزی آموزشی و در واقع نخستین عامل ایجاد و تضمین اثربخشی برنامه های آموزش و بهسازی نیروهای ماهر و متخصص است.در نظام بهداشت و درمان کشور اولین رده نیروی انسانی در صف مقدم ارایه مراقبت های بهداشتی درمانی در روستاها بهورزان هستند ، لذا نیاز به تعیین اولویت برای برنامه ریزی و اجرای دوره ها مورد نیاز آموزشی برای این رده احساس می شد.روش ها: این پژوهش یک مطالعه توصیفی (نیازسنجی) در جمعیت 1621 نفری از بهورزان شاغل در خانه های بهداشت، مدیران و مربیان مراکز آموزش بهورزی شهرستان و کارشناسان ستاد شبکه های بهداشت و درمان شهرستان و استان اصفهان به روش سرشماری است که در آن داده ها با استفاده از الگوها و تکنیک های توافق سنجی گردآوری شد. ابزار جمع آوری داده ها پرسشنامه با سوالات باز است که روایی آن از طریق مشورت با متخصصین تایید و پایایی آن از طریق دو نیمه کردن و محاسبه آلفا کرونباخ 76 درصد به دست آمد.نتایج: بیشترین اولویت نیاز آموزش مورد توافق در شبکه ها از دیدگاه گروه هدف به ترتیب مربوط به: آموزش سلامت و مهارت های زندگی، بیماری های غیرواگیر، بیماری های واگیر، تغذیه و دارو، بهداشت محیط، بهداشت حرفه ای، بهداشت دهان و دندان بوده است.نتیجه گیری: بین نظرات کارشناسان ستادی، مربیان و بهورزان در مورد نیاز های آموزشی بهورزان توافق زیادی دیده نمی شود، این موضوع می تواند ناشی از ضعف در همکاری درون بخشی و کار تیمی در شبکه ها باشد که نتوانسته است دیدگاه مشترکی را در بین این سه گروه ایجاد نماید و از طرفی ساختار شبکه به گونه ای است که نظرات آموزش گیرندگان (بهورزان)، ناظرین (کارشناسان شبکه) و مربیان بهورزی (آموزش دهندگان) در برنامه ریزی و آموزش بهورزان لحاظ نمی شود و هر چه شبکه از نظر تعداد واحدها و کارشناسان و مربیان و بهورزان بزرگتر باشد اختلاف نظر بیشتر است.

مقدمه: مدیریت دانش در سازمان ها فراهم کننده زمینه بازخوانی، ایجاد، پرورش، تسهیم و تبادل، ارتقای سازماندهی، نگهداری و انتشار دانش در سطح سازمان هاست. مطالعه با هدف بررسی ابعاد مدیریت دانش در شبکه بهداشت و درمان آبیک انجام گرفت.روش کار: این مطالعه توصیفی از نوع همبستگی است و به صورت مقطعی در سال 1394 انجام گرفت. حجم نمونه کلیه کارکنان 153 نفر بود. داده ها به وسیله پرسشنامه مدیریت دانش لاوسون جمع آوری و توسط آمار توصیفی و تحلیلی در نرم افزار SPSS 16 تحلیل شد.یافته ها: مدیریت دانش در شبکه بهداشت و درمان شهرستان آبیک با میانگین 3.2 (از پنج نمره) و انحراف معیار 0.74 بوده و در وضعیت «متوسط» قرار داشت. میانگین بعد خلق دانش (2.9±1)،کسب دانش (2.9±0.94)، سازماندهی دانش (3.1±0.99)، ذخیره دانش (3.2±0.80) و کاربرد دانش (3±0.83) در وضعیت «متوسط» و انتشار دانش (3.9±0.93) در وضعیت «خوب» برآورد شده است. بین کلیه ابعاد مدیریت دانش با یکدیگر رابطه معناداری وجود داشت. بین سطح تحصیلات و سابقه خدمت کارکنان با سازماندهی، ذخیره و خلق دانش رابطه معناداری وجود داشت.(p=0.000)نتیجه گیری: ضعف در هر یک از ابعاد مدیریت دانش می تواند ابعاد دیگر را تحت تاثیر قرار دهد و کارایی سیستم را پایین آورد. با توجه به اینکه نمرات ابعاد مدیریت دانش در شبکه بهداشت و درمان شهرستان آبیک متوسط است، فراهم نمودن زیرساخت های مناسب مدیریت دانش می باید در اولویت کاری مدیران شبکه های بهداشت و درمان قرار گیرد و شرایط برای مشارکت کارکنان مراکز بهداشتی درمانی در بهبود و تقویت ابعاد مدیریت دانش فراهم شود.

مقدمه: مشارکت فعال کارکنان درانجام امور یکی از عوامل موفقیت سازمان ها است و به نظر می رسد نظام پیشنهادات به عنوان یکی از روش های سبک مدیریت مشارکتی مهم ترین راهکار جلب مشارکت کارکنان می باشد که علاوه بر جلب همکاری در افزایش انگیزه آنان نیز موثر است. هدف این پژوهش تعیین عوامل تسهیل کننده استقرار نظام پیشنهادات در شبکه بهداشت و درمان فیروزآباد است.روش پژوهش: پژوهش حاضر توصیفی همبستگی و از لحاظ زمانی یک پژوهش مقطعی می باشد .جامعه آماری این پژوهش را کلیه مدیران عالی، میانی و سرپرستان شبکه بهداشت و درمان فیروزآباد تشکیل می دهد و نمونه آماری برابر با جامعه آماری به تعداد 50 نفر است. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته شامل 13 سوال است که اعتبار آن به روش اعتبار محتوا و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ (0.80) تایید گردید. برای آزمون فرضیه های پژوهش از روش های آماری توصیفی، تحلیل همبستگی و تحلیل رگرسیون در نرم افزار آماری SPSS استفاده گردیده است.یافته ها: در این پژوهش مشخص شد که آموزش کارکنان سازمان، اطلاع رسانی و ارائه بازخورد (با ضریب همبستگی 0.591، 0.764 و 0.716) در موفقیت نظام پیشنهادها موثر بوده (P<0.01) و استقرار آن را با سهولت بیشتری میسر خواهد کرد.نتیجه گیری: براساس نتایج پژوهش استقرار نظام پیشنهادات راهکار موثر جهت مشارکت فعال کارکنان در امور سازمان است که با اطلاع رسانی مناسب، آموزش کارکنان و بازخورد دادن به نظرات و ایده های آنها می توان به این هدف دست یافت.

مقدمه: اهمیت سرعت، هم افزایی و کارایی در ارائه خدمات، پارادایم شبکه ای را به الگوی غالب بسیاری از دستگاه های دولتی و از آن جمله دستگاه متولی بخش سلامت تبدیل کرده است. هدف تحقیق حاضر طراحی الگوی ارزیابی عملکرد حاکمیت شبکه ای وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است. روش پژوهش: این تحقیق به روش کیفی تحلیل مضمون انجام شده است. جهت گیری پژوهش توسعه ای و رویکرد پژوهش استقرا-قیاس است. مصاحبه های نیمه ساختار یافته با 14 تن از خبرگان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی انجام شد. این تعداد به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. روایی محتوای مضامین استخراجی 0/90 به دست آمد. پایایی بین دو کدگذار نیز87 درصد به دست آمد. تحلیل داده ها با نرم افزار مکس. کیو. دی. اِی انجام شد. یافته ها: پس از طی مراحل شش گانه تحلیل مضمون، 52 مضمون پایه و پنج مضمون سازمان دهنده (توسعه شایستگی 10 مضمون، برنامه ریزی موثر 7 مضمون، انعطاف پذیری ساختار و فرایند13 مضمون، تحقق اهداف 12 مضمون، پاسخگوئی موثر11 مضمون) احصاء و در نهایت الگوی ارزیابی عملکرد حاکمیت شبکه ای طراحی شد. نتیجه گیری: در الگوی ارزیابی عملکرد حاکمیت شبکه ای، پاسخگوئی موثر از مهم ترین مضامین و وجود ساختار پاسخگوئی حرفه ای از مهم ترین شاخص های آن است. توانایی همکاری چندجانبه با سازمان های ایجاد کننده شبکه و توانایی ارتباط موثر و تبادل اطلاعات از شاخص های مهم توسعه شایستگی است. توانایی جذب سازمان های جدید به ساختار شبکهوپایداری سیستم از شاخص های مهم انعطاف پذیری ساختار و فرایند است. هم چنین ارائه عادلانه خدمات فراگیر از مهم ترین شاخص های تحقق اهداف در الگوی ارزیابی عملکرد حاکمیت شبکه ای وزارت بهداشت است.

مقدمه: واحدهای  بهداشتی درمانی در مقایسه با سایر سازمان های اداری و خدماتی، محیطی آلوده تر و بیماری زاتر و خلاصه مخاطره آمیزتر برای کارکنان هستند. هدف پژوهش حاضر بررسی بروز و شیوع آسیب های شغلی و برخی عوامل موثر بر آن در بین کارکنان بهداشتی، درمانی شبکه بهداشت و درمان هشترود است. روش بررسی: این مطالعه مقطعی در سه ماهه اول سال 85 انجام شد. 270 پرسشنامه در بین کارکنان بهداشتی، درمانی شبکه بهداشت و درمان هشترود توزیع گردید. داده ها با استفاده از نرم افزار آماری SPSS و آزمون های t-test،X2  و رگرسیون لجستیک تحلیل شد. یافته ها: بروز آسیب های شغلی %43.8 و شیوع آنها %61 بود. فرو رفتن سوزن به دست و آسیب های وسایل نوک تیز بیشترین میزان بروز و شیوع را داشت (میزان بروز به ترتیب: %22.4 و %19 میزان شیوع به ترتیب %34.3 و %25.1). %32.6 کارکنان آسیب های شغلی رخ داده برایشان را گزارش کرده بود. %49.5 در مورد پیشگیری از آسیب های شغلی آموزش ندیده بودند. میزان بروز آسیب های شغلی در کارکنان آزمایشگاه و بیمارستان (%70 و %66.7) بیشتر از سایر مراکز بود (P<0.05). بین میزان بروز آسیب های شغلی و میزان تحصیلات کارکنان مورد بررسی ارتباط آماری معنی داری وجود داشت، به طوری که بیشترین موارد بروز مربوط به کارکنان دارای تحصیلات دیپلم و کمتر بود (P<0.05).نتیجه گیری: با توجه به میزان قابل توجه آسیب های شغلی، پیشگیری از این آسیب ها باید تدابیر پیشگیرانه در نظر گرفته شود. جهت کاهش آسیب های شغلی، ارایه آموزش های لازم هم در بدو خدمت و هم به صورت متناوب برای کارکنان و نیز گزارش دهی این آسیب ها توسط کارکنان به خصوص کارکنان بیمارستان ها و آزمایشگاه ها پیشنهاد می شود.

زمینه و هدف: شبکه بهداشت و درمان در مناطق صنعتی از ارکان اساسی پیشگیری و مقابله با حوادث و بحران های شیمیایی هستند که ارتقاء سطح تاب آوری آنها از اهمیت به سزایی برخوردار است. برای نیل به این هدف نیاز به روش کاربردی و دقیقی برای ارزیابی و توانمند سازی این مراکز می باشد. مطالعه حاضر با هدف ارایه الگوی تاب آوری این مراکز در حوادث و بحران های شیمیایی انجام شد. روش ها: پژوهش حاضر یک مطالعه ترکیبی (کمی-کیفی) از نوع کاربردی است. در فاز نخست شاخص های ارزیابی تاب آوری با بررسی متون داخلی و بین المللی استخراج گردید و با استفاده از پنل نخبگی، مورد تایید روایی محتوایی قرار گرفت. سپس در فاز بعدی پرسشنامه بر اساس شاخص های استخراج شده طراحی و کمی سازی شد و مورد تایید خبرگان قرار گرفت. در نهایت با مشخص کردن معیارهای کمی برای تحلیل نتایج ارزیابی شبکه های بهداشت و درمان در حوادث و بحران های شیمیایی، الگوی ارزیابی و توانمند سازی سیستم بهداشت و درمان در حوادث و بحران های شیمیایی طراحی و ارایه گردید. یافته ها: بر اساس بررسی متون و روش ذکر شده، 12 شاخص برای ارزیابی تاب آوری شبکه های بهداشت و درمان در حوادث و بحران های شیمیایی استخراج شد. روایی محتوایی (CVI بالای 0/875 و 1CVR=) همه شاخص ها تایید گردید، آنگاه با استفاده از پرسشنامه میزان وزن هر شاخص در امتیاز کل ارزیابی (امتیاز 100) مشخص گردید. روش های کمی سازی برای هر 12 شاخص استخراج و طراحی شد و سپس توسط گروه متخصصین تایید گردید. در نهایت الگوی ارزیابی و توانمندی برای شبکه های مذکور تدوین شد. نتیجه گیری: طبق نتایج به دست آمده، الگوی تاب آوری شبکه های بهداشت و درمان در حوادث و بحران های شیمیایی، در تفکیک سه مرحله پیش، حین و پس از بحران در 12 شاخص شامل: مخاطرات و تهدیدات شیمیایی، وضعیت سازه ها، مستندات (دستورالعمل ها و پروتکل ها)، ظرفیت و امکانات، آموزش، مانور (تمرینات)، سرمایه های انسانی، سیستم های مدیریتی، اتاق فرماندهی و مدیریت بحران، ارتباطات، تجزیه و تحلیل حوادث و ممیزی و پایش با زیرگروه های مربوطه ارایه گردید.